Có một bộ câu tiếng Nhật mà thuộc xong là bạn xoay xở được trong phần lớn tình huống hằng ngày. Với tiếng Nhật thì bộ này còn đặc biệt hiệu quả vì rất nhiều tình huống dịch vụ dùng mẫu câu gần như cố định.
- Khoảng ba mươi tới năm mươi câu là đủ để xoay xở
- Nhiều tình huống dịch vụ dùng mẫu câu cố định, học thuộc là hiểu
- Dùng một mức lịch sự cho tất cả là chiến lược an toàn
- Thuộc cụm cho phép nói được trước khi hiểu ngữ pháp
Nhóm câu nên thuộc trước
Năm nhóm nên thuộc trước: chào hỏi và cảm ơn, các cụm ở cửa hàng, gọi món, xin phép và xin lỗi, và nhóm câu cứu nguy. Riêng với tiếng Nhật nên thêm nhóm thứ sáu là các câu nhân viên hay nói, vì hiểu được chúng quan trọng ngang việc tự nói được. Bộ này nhỏ nhưng nó bao phủ phần lớn nhu cầu của một người mới tới, và nó cho bạn cảm giác dùng được ngay thay vì phải chờ nhiều tháng.
Cách chọn câu đáng thuộc
Tiêu chí chọn câu đáng thuộc: bạn có dùng nó trong tuần này không, và nó có dùng lại được trong nhiều tình huống không. Với tiếng Nhật thêm một tiêu chí: câu đó có ở mức lịch sự dùng được với người lạ không, vì học câu từ anime thường không đạt tiêu chí này. Tiêu chí này giúp bạn khỏi lãng phí công sức vào những câu nghe hay nhưng cả năm dùng một lần.
Thuộc cụm trước khi hiểu ngữ pháp
Với tiếng Nhật thì thuộc cụm đặc biệt hiệu quả vì bạn tránh được việc phải chọn đuôi câu và trợ từ trong đầu. Một cụm đã đúng mức lịch sự thì bật ra nguyên khối, và điều đó cho bạn nói được từ tuần đầu trong khi hệ trợ từ còn đang xây dần. Cách này ngược với thứ tự trong sách nhưng nó khớp với cách trẻ con học tiếng mẹ đẻ, và nó cho bạn công cụ dùng được ngay trong lúc phần ngữ pháp còn đang xây.
Sai lầm thường gặp
- Học câu từ anime rồi dùng với người lạ — phần lớn ở mức thân mật và nghe thiếu lễ độ ngoài đời
- Chờ hiểu ngữ pháp rồi mới dám dùng câu — cụm cố định dùng được ngay mà không cần phân tích
- Học những câu nghe hay nhưng thực tế cả năm dùng một lần
Câu hỏi thường gặp
Vì sao nên thuộc cả câu nhân viên hay nói?
Vì ở Nhật các câu đó gần như cố định nguyên văn và được nói rất nhanh. Nếu bạn đã nghe quen mẫu thì hiểu ngay dù chưa gỡ được từng từ, còn nếu chưa quen thì dù biết từng từ bạn vẫn không kịp.
Nên dùng mức lịch sự nào cho bộ câu đầu tiên?
Mức lịch sự thông dụng, dùng được với gần như mọi người. Nó có thể hơi trang trọng với bạn bè nhưng không bao giờ bị coi là thất lễ, và đó là đánh đổi đúng đắn cho người mới học.
Nên thuộc bao nhiêu câu trước khi bắt đầu nói?
Khoảng ba mươi tới năm mươi câu là đủ để xoay xở trong các tình huống cơ bản. Con số này nhỏ hơn nhiều so với hình dung của phần lớn người học, và đó cũng là lý do nên bắt đầu nói sớm hơn bạn nghĩ.
Thuộc lòng có phải cách học lạc hậu không?
Với cụm cố định thì không, vì chúng vốn là những khối không phân tích được và người bản xứ cũng dùng chúng nguyên khối. Cái lạc hậu là học thuộc cả đoạn hội thoại, thứ vỡ ngay khi người ta trả lời khác.
