Với tiếng Nhật có một tình huống rất riêng: khi bạn ngập ngừng, người Nhật thường chuyển ngay sang tiếng Anh để giúp bạn. Ý tốt nhưng nó cắt đứt cơ hội luyện tập, nên bạn cần chiến lược để giữ cuộc trò chuyện ở tiếng Nhật.
- Người Nhật hay chuyển sang tiếng Anh để giúp, và điều đó cắt cơ hội luyện
- Hỏi lại không phải điểm yếu, đó là kỹ năng giao tiếp thật
- Cách giữ cuộc trò chuyện: xin nói chậm thay vì im lặng
- Các từ đệm thể hiện đang nghe rất quan trọng trong tiếng Nhật
Các câu cứu nguy nên thuộc
Bốn câu nên thuộc: xin nói chậm hơn, xin nhắc lại, cái này nói thế nào, và tôi đang học tiếng Nhật. Câu cuối đặc biệt hữu ích vì nó báo cho người kia biết bạn muốn tiếp tục bằng tiếng Nhật thay vì chuyển sang tiếng Anh. Thuộc lòng nhóm câu này là khoản đầu tư nhỏ mà đổi lại rất lớn, vì chúng biến một cuộc trò chuyện sắp đứt thành một cuộc trò chuyện vẫn tiếp tục.
Khi không biết từ cần nói
Khi không biết từ, mô tả bằng những từ bạn có hoặc hỏi thẳng cái này gọi là gì. Người Nhật thường nói cho bạn từ đúng rồi lặp lại câu của bạn ở dạng chuẩn, đó là cách sửa lỗi gián tiếp mà họ hay dùng và bạn nên chú ý bắt lấy. Kỹ năng diễn đạt vòng này quan trọng hơn vốn từ ở giai đoạn đầu, vì nó cho phép bạn nói về mọi thứ với số từ ít ỏi đang có.
Giữ cuộc trò chuyện không đứt
Điểm rất riêng của tiếng Nhật là các từ đệm ngắn thể hiện bạn đang nghe. Người Nhật dùng chúng liên tục trong lúc người kia nói, và thiếu chúng thì người nói tưởng bạn không hiểu hoặc không quan tâm. Học vài từ đệm này là cải thiện lớn với chi phí rất thấp. Người bản xứ đánh giá cao sự cố gắng duy trì hơn là sự chính xác, nên giữ được mạch trò chuyện có giá trị hơn nói đúng ngữ pháp mà im lặng nhiều.
Sai lầm thường gặp
- Im lặng khi bí — người Nhật sẽ hiểu là bạn không theo kịp và chuyển sang tiếng Anh
- Gật đầu giả vờ hiểu — cuộc trò chuyện đi tiếp và bạn càng lúc càng lạc
- Chuyển sang tiếng Anh khi bí, khiến người kia cũng chuyển luôn
Câu hỏi thường gặp
Làm sao để người Nhật không chuyển sang tiếng Anh?
Nói ngay từ đầu rằng bạn đang học tiếng Nhật và muốn luyện tập. Phần lớn người Nhật sẽ vui vẻ tiếp tục bằng tiếng Nhật và còn nói chậm lại cho bạn. Họ chuyển sang tiếng Anh vì nghĩ đang giúp bạn chứ không phải vì khó chịu.
Từ đệm khi nghe có quan trọng không?
Quan trọng hơn người học tưởng nhiều. Trong tiếng Nhật, người nghe được kỳ vọng phát tín hiệu liên tục rằng mình đang theo. Im lặng hoàn toàn khiến người nói khựng lại và tưởng bạn không hiểu.
Hỏi lại nhiều lần có phiền người ta không?
Ít hơn bạn nghĩ. Người bản xứ thường sẵn lòng nhắc lại cho người đang cố học tiếng của họ. Cái gây khó chịu là gật đầu giả vờ hiểu rồi trả lời lệch, chứ không phải việc hỏi lại.
Nên hỏi lại bằng tiếng gì?
Bằng chính thứ tiếng bạn đang học, vì đó là một phần của kỹ năng đang rèn. Chuyển sang tiếng Anh thường khiến người kia chuyển luôn và cuộc trò chuyện kết thúc ở đó.
