Kanji là phần chiếm nhiều thời gian nhất khi ôn JLPT, và cũng là phần người Việt có lợi thế lớn nhất nhờ vốn từ Hán Việt. Nhưng lợi thế đó chỉ đúng ở phần nghĩa, còn cách đọc thì phải học lại toàn bộ.
- Mỗi cấp có phạm vi kanji và từ vựng tương đối ổn định
- Một chữ kanji thường có nhiều cách đọc tuỳ từ
- Từ Hán Việt giúp nhớ nghĩa nhưng không giúp nhớ cách đọc
- Học từ theo cụm và ngữ cảnh chứ không học danh sách từ rời
Cần bao nhiêu từ cho từng cấp
N5 và N4 khoảng vài trăm kanji, N3 khoảng sáu bảy trăm, N2 trên một nghìn, N1 khoảng hai nghìn. Đây là con số theo các danh sách thông dụng do bên thứ ba tổng hợp chứ không phải danh sách chính thức, vì đơn vị tổ chức không công bố danh sách cố định. Con số này là ước lượng theo các danh sách từ vựng thông dụng, không phải quy định cứng của đơn vị tổ chức, nên hãy coi là mốc tham khảo.
Ngữ pháp nào hay ra
Các điểm ra nhiều gồm các mẫu câu diễn đạt khả năng và bắt buộc, thể bị động và sai khiến, các cách nói ước đoán, cùng hệ thống kính ngữ từ N3 trở lên. Kính ngữ là mảng người Việt hay né vì thấy rối, nhưng nó ra đều và cũng cần cho công việc thật. Các điểm ngữ pháp này lặp lại rất đều qua các kỳ, nên nắm chắc chúng có giá trị hơn học rộng mà nông.
Cách học để nhớ tới ngày thi
Học kanji theo từ chứ không theo chữ rời, vì cách đọc phụ thuộc vào từ. Học ngữ pháp theo cụm mẫu câu và luôn kèm một câu ví dụ mình tự đặt. Và phải có lịch ôn lại, vì kanji là thứ rơi rụng nhanh nhất khi ngừng gặp lại. Cách này chống được hiện tượng quen thuộc: nhớ rất tốt trong tuần học rồi quên gần hết sau một tháng, đúng lúc cần dùng.
Sai lầm thường gặp
- Học kanji rời rạc theo bảng chữ — cách đọc đổi theo từ nên học chữ rời gần như không dùng được
- Học từ bằng danh sách hai cột dịch nghĩa — nhớ nhanh nhưng không dùng được vì thiếu ngữ cảnh
- Dồn học từ vào tuần cuối trước kỳ thi
Câu hỏi thường gặp
Từ Hán Việt giúp được bao nhiêu khi học kanji?
Giúp nhiều ở phần đoán nghĩa, nhất là với từ ghép hai chữ. Nhưng cách đọc thì hoàn toàn phải học lại, và có những từ nghĩa đã trôi so với âm Hán Việt nên đoán bừa vẫn sai.
Học bao nhiêu từ mỗi ngày là hợp lý?
Khoảng mười tới hai mươi từ mới mỗi ngày kèm ôn lại từ cũ là mức phần lớn người học duy trì được. Học nhiều hơn thì tỷ lệ quên tăng nhanh và cuối cùng tổng số từ nhớ được lại ít hơn.
Có nên học thuộc danh sách từ vựng của kỳ thi không?
Dùng danh sách để biết phạm vi thì tốt, nhưng học thuộc danh sách rời thì kém hiệu quả. Nên lấy từ trong danh sách rồi học chúng trong câu.
Ngữ pháp và từ vựng nên ưu tiên cái nào?
Từ vựng ở giai đoạn đầu, vì thiếu từ thì không hiểu được gì kể cả khi nắm ngữ pháp. Từ cấp trung trở lên thì ngữ pháp trở nên quan trọng hơn vì nó phân biệt các mức điểm cao.
