Phần đọc JLPT có đặc điểm riêng: độ dài văn bản tăng rất mạnh theo cấp. Từ N3 trở lên, nhiều người đủ vốn từ nhưng vẫn không kịp giờ, vì tốc độ đọc chữ Nhật là kỹ năng riêng phải luyện chứ không tự có khi biết đủ từ.
- Độ dài văn bản tăng mạnh từ N3 trở lên
- Có dạng tìm thông tin trong bảng biểu, quảng cáo, thông báo
- Tốc độ đọc là kỹ năng phải luyện riêng, không tự có
- Không đọc kỹ cả bài rồi mới làm câu hỏi — đọc câu hỏi trước
Các dạng câu hỏi đọc
Dạng đoạn ngắn hỏi ý chính. Dạng đoạn trung bình hỏi cả ý chính lẫn chi tiết. Dạng đoạn dài xuất hiện từ cấp cao, thường là bài luận hoặc bài báo. Dạng tìm thông tin cho một tờ thông báo hoặc bảng giá và hỏi một câu rất cụ thể, dạng này không cần đọc hết mà chỉ cần tìm đúng chỗ. Nhận ra dạng câu ngay khi đọc đề giúp chọn đúng cách xử lý, vì mỗi dạng đòi một kiểu đọc khác nhau.
Chỗ đề hay gài
Chỗ gài nhiều nhất là các từ nối chỉ đối lập: thông tin thật nằm sau chúng, còn phần trước chỉ là tiền đề. Chỗ thứ hai là câu phủ định kép, rất hay gặp trong văn viết tiếng Nhật. Chỗ thứ ba là chủ ngữ bị lược, người đọc phải suy ra ai đang làm gì. Những chỗ gài này đều nhắm vào người đọc lướt và chộp từ khoá, nên cách chống là đọc trọn câu chứa từ khoá thay vì chỉ nhìn thấy từ khoá là chọn.
Cách phân bổ thời gian
Làm dạng tìm thông tin và đoạn ngắn trước vì chúng nhanh và chắc điểm, rồi mới tới đoạn dài. Nếu gặp đoạn dài mà đọc hai câu đầu vẫn chưa nắm được thì đánh dấu và quay lại sau, đừng cố ở đó. Cách chia này bảo đảm không rơi vào tình huống còn nguyên một bài đọc mà chỉ còn vài phút, tình huống làm mất nhiều điểm nhất trong phần đọc.
Sai lầm thường gặp
- Đọc kỹ từng câu từ đầu tới cuối đoạn dài — với JLPT thì hầu như luôn không kịp giờ
- Tra nghĩa từng từ mới gặp trong bài — không đủ thời gian, và phần lớn từ đó không cần cho câu hỏi
- Chọn đáp án chỉ vì thấy từ trong đáp án xuất hiện y nguyên trong bài
Câu hỏi thường gặp
Chủ ngữ bị lược thì làm sao biết ai đang làm gì?
Dựa vào các động từ chỉ cho và nhận, và vào cách nói kính ngữ hay khiêm nhường. Tiếng Nhật lược chủ ngữ rất nhiều nhưng bù lại các dấu hiệu này cho biết ai là người thực hiện, nên nắm chúng là gỡ được phần lớn trường hợp.
Gặp từ không biết thì làm sao?
Đoán từ ngữ cảnh và đi tiếp. Đề thi được thiết kế để thí sinh vẫn làm được dù không biết hết từ, nên dừng lại ở một từ là tự làm khó mình.
Nên đọc bài trước hay đọc câu hỏi trước?
Đọc câu hỏi trước để biết cần tìm gì, rồi quét bài. Đọc kỹ cả bài trước thường tốn quá nhiều thời gian so với lượng thông tin thực sự cần.
Làm sao tăng tốc độ đọc?
Tăng bằng cách đọc nhiều bài đúng tầm trình độ chứ không phải bằng cách ép mắt lướt nhanh. Tốc độ đọc là hệ quả của việc nhận ra từ và cấu trúc tức thì, và điều đó đến từ khối lượng đọc.